MENTORLES
Mentorles ideeën en onderwerpen
Door Pauline Jonker · 13 oktober 2022 · 7 minuten lezen
Zit jij als mentor ook wel eens met je handen in het haar omdat je niet weet wat je tijdens de volgende mentorles moet aanbieden? Omdat je even geen interessant onderwerp kunt bedenken. Of wel een onderwerp weet, maar geen idee hebt hoe je dit aan kunt pakken. Hieronder vind je 10 pakkende onderwerpen met per onderwerp een idee (of meerdere) voor jouw mentorles.
01
Mentorles over social media
Social media is voor veel leerlingen belangrijk. Uit onderzoek blijkt dat het ook voordelen heeft: leerlingen ervaren verbondenheid, het vermindert stress en geeft troost. Bij verkeerd gebruik, zoals passief schermgebruik en een te grote afhankelijkheid, zijn er nadelen: eenzaamheid, jaloezie, minder lang kunnen concentreren, te weinig slaap en minder tijd voor hobby's en school.
Een belangrijk onderwerp om over in gesprek te gaan, klassikaal of in kleine groepjes. Vragen die je kunt bespreken:
- Wat zijn voor jou de nadelen van social media?
- Wat zijn voor jou de voordelen van social media?
- Wanneer vind jij dat social media verkeerd gebruikt wordt?
- Wie gaat er volgens jou goed mee om en waarom vind je dat?
- Welke tip kun jij iemand anders geven om er positief mee om te gaan?
02
Mentorles over motivatie
Werk met een kort filmpje aan het begin of eind van de les. Gebruik daarbij denken-delen-uitwisselen:
- Denken: laat leerlingen opschrijven welk inzicht ze uit het filmpje halen.
- Delen: de inzichten delen met een klasgenoot.
- Uitwisselen: laat enkele leerlingen kort vertellen wat zij zien.
Je kunt ook vooraf een kijkvraag stellen, bijvoorbeeld: geloof jij dat je je motivatie kunt vergroten, waarom wel of niet? Of: herken je dit in je eigen leven?
Meteen aan de slag? Download hier de complete mentorles over motivatie.
03
Mentorles over groepsvorming
Voor groepsvorming zijn er veel werkvormen te vinden. Op de website van Klassenkracht kun je gratis een e-book downloaden met 108 werkvormen: klassenkracht.nl/downloads.
04
Mentorles over uitstelgedrag
Dit stuk komt uit de Motiverende Mentorles over uitstelgedrag. In die les leren leerlingen onder andere:
- wat uitstelgedrag is en welke redenen er zijn om uit te stellen;
- waar ze zelf in uitstellen, onderverdeeld in categorieën;
- met welke strategieën je uitstelgedrag kunt aanpakken;
- welke concrete actie ze zelf gaan doen.
Het onderdeel hieronder duurt ongeveer 15 minuten. Bekijk eerst met de leerlingen het uitlegfilmpje over oplossingen voor uitstelgedrag. Daarna bedenken ze bij voorbeeldsituaties welke strategie zij zouden kiezen. Vervolgens maak je de koppeling naar hun eigen situatie: in welke situatie willen zij minder uitstellen en welke strategie proberen ze uit?
05
Mentorles over concentratie
Deze opdracht komt uit de Motiverende Mentorles: concentratie bij het leren thuis. Leerlingen kunnen hem thuis doen of tijdens de les. Doel: ze zien zelf waar ze door afgeleid raken en passen daar iets op aan. Omdat ze zelf de oplossing bedenken, werkt het beter dan wanneer jij vertelt wat ze moeten doen.
- Stap 1. Maak een lijst van dingen waardoor je afgeleid kunt raken: telefoon, geluid buiten, gedachten, spullen op je bureau.
- Stap 2. Zet een timer op 20 tot 30 minuten.
- Stap 3. Ga aan het werk en turf elke keer dat je afgeleid wordt. Ga daarna meteen weer verder.
- Stap 4. Tel de streepjes en schrijf op waardoor je vooral afgeleid werd. Bijvoorbeeld: 15 keer, waarvan 9 keer door mijn telefoon.
- Stap 5. Bedenk wat je aanpast in je omgeving. Bijvoorbeeld: ik leg mijn telefoon beneden.
- Stap 6. Doe het morgen opnieuw met die aanpassing. Lukt het om minder afgeleid te raken?
06
Mentorles over mindset
Het werkt goed om leerlingen via een doe-opdracht te laten ervaren welke gedachten ze hebben. Geef ze een uitdagende opdracht en laat ze er zonder uitleg mee aan de slag gaan: vouw een kraanvogel, teken een zelfportret, maak deze wiskundesom, beantwoord de vragen bij deze Franse tekst of los deze sudoku op.
Bespreek na een paar minuten hoe het ging:
- Wat dacht je toen je moest beginnen?
- Wat dacht je toen je merkte dat het moeilijk was?
- Hoe is het je gelukt om toch te beginnen of door te gaan?
- Welke gedachten hielpen je wel en welke juist niet?
Laat ze daarna bedenken wat ze nodig hebben om verder te komen. Vragen ze om uitleg, geef die dan of laat ze het opzoeken. Bespreek na vijf minuten opnieuw met welke gedachte ze verdergingen en welke conclusie ze trekken.
07
Mentorles over aantekeningen maken
Breng eerst samen in kaart waarom aantekeningen maken kan helpen en wat het oplevert. Grote kans dat leerlingen aangeven dat ze het niet fijn vinden. Besteed daar aandacht aan: vaak werkt het niet omdat de manier niet bij de leerling past, of omdat ze tijdens het schrijven de informatie meteen willen onthouden en daardoor stukken uitleg missen.
Verdeel de klas daarna in groepjes voor een onderzoek: wat is effectief bij het maken van aantekeningen? Bespreek de uitkomsten klassikaal en kom samen tot een aantal punten die werken.
08
Mentorles over leren
De belangrijkste boodschap: hoe actiever leerlingen leren, hoe meer ze onthouden. Passief leren, zoals doorlezen, kost weinig moeite en levert weinig op. Ze herkennen de stof dan wel, maar kennen hem niet.
Laat ze het verschil ervaren, bijvoorbeeld door eerst passief en daarna actief te leren, of door de klas in twee groepen te splitsen en te kijken wie meer weet. Een opdracht voor actief leren:
- Stap 1. Haal voorkennis op: wat weten ze al over het onderwerp?
- Stap 2. Laat ze iets lezen of geef een korte instructie.
- Stap 3. Laat ze alleen kernwoorden opschrijven, zo kort mogelijk.
- Stap 4. Laat ze controleren of ze alle informatie hebben.
- Stap 5. Laat ze de kernwoorden uitleggen, zodat ze de informatie actief ophalen.
- Stap 6. Herhaal het op een later moment, bijvoorbeeld aan het begin van de volgende les.
09
Mentorles over kennismaken
Kennismaken kan met kennismakingsspellen, maar je kunt leerlingen ook een gebruiksaanwijzing over zichzelf laten maken of een brief laten schrijven. Inspiratie vind je hier:
10
Mentorles over het brein
Op kijkinjebrein.nl staat veel informatie over het brein, verdeeld over veertien onderwerpen. Laat leerlingen in twee- of drietallen een onderwerp bestuderen en daarna presenteren aan de klas. Vraag ze om naast de belangrijkste informatie ook een tip over dat onderwerp aan hun klasgenoten te geven.
ELKE MAANDAGOCHTEND
Eén mail per week over de gesprekken die niet vanzelf lopen
De leerling die op elke vraag 'weet ik niet' antwoordt. Die belooft dat het volgende week beter gaat, en bij wie er dan weer niks veranderd is. In de Maandag Motivatie Mail krijg je elke maandagochtend een herkenbare situatie uit de klas, wat er in zo'n gesprek eigenlijk gebeurt, en één ding dat je diezelfde dag anders kunt doen.
Voor docenten, mentoren en begeleiders in het vo en mbo. Afmelden kan altijd, met één klik.
Liever met je hele mentorenteam aan de slag? Bekijk de training Motiverende Gespreksvoering.